Geile kut likken in de kut klaarkomen




Slechts in vrijheid kan men tijdens zijn leven kiezen tussen deugd en ondeugd en zich aldus voorbereiden op het leven in de eeuwigheid. Slavernij is eveneens strijdig met het christelijk beginsel van gelijkheid.

God heeft de mensen volgens dit beginsel geschapen, met dezelfde mogelijkheden en rechten, en met dezelfde aanspraken op geluk. Menselijke hoogmoed en hebzucht zijn de oorzaken van de ongelijkheid.

Om rijk te worden onthouden de meesters hun slaven het rechtmatig loon en houdt men de ongelijkheid van de slavernij in stand, aldus Frossard. Het Evangelie geeft de richtlijn voor de betrekkingen tussen mensen in de Gulden regel van Mattheus: Volgens hem geldt de vervloeking door Noach uitgesproken over Cham en diens zoon Kanaan niet meer voor het tegenwoordige geslacht; God heeft niet verder gestraft dan in het derde geslacht.

Gesteld dat de Afrikanen de nakomelingen van Cham zijn, dan moet men zich afvragen waarom zij pas in de laatste eeuwen knecht der knechten zijn geworden. Overigens is het volgens sommige onderzoekers nog maar zeer de vraag of de Afrikanen als Kanaans nageslacht kunnen worden beschouwd, aldus Frossard.

In het jubeljaar werden de slaven meestal vrij gemaakt. Verder zijn de joodse wetten niet ten behoeve van de 18e eeuw gemaakt.

Jezus heeft vele ervan afgeschaft; alleen onveranderlijke zedelijke wetten zijn in het christendom blijven bestaan. Dat Jezus en de apostelen zich nooit expliciet tegen slavernij uitgesproken hebben, zegt volgens Frossard niets.

Zij spraken niet over staatkundige instellingen en wilden geen revoluties veroorzaken. Zij bestreden de slavernij van terzijde. Zij waren voor vrede en broederliefde, tegen tyrannie, hoogmoed, diefstal en verdrukking - waaruit zonder meer.

Het essentiële kenmerk van het christelijk geloof is de liefde; slavernij en liefde zijn evenwel strijdig. De christelijke liefde heeft wel de Quakers bezield, aldus Frossard, omdat die de slavenhandel en slavernij binnen hun gelederen verboden hebben.

Slavernij leidt tot haat en voedt de drang tot opstand om de verloren vrijheid te heroveren. Een staat heeft daar echter geen belang bij. Bovendien draagt een slaaf weinig bij aan het algemeen belang: Waarom, vraagt Frossard zich af, zou slavernij niet door vrije arbeid vervangen kunnen worden?

Berekeningen leren dat de kosten vrijwel gelijk zijn: Een deel van zijn geld besteedt hij bovendien bij zijn meester; deze hoeft minder te investeren de aanschaf van arbeidskrachten vervalt. De kolonisten leven dan in grotere veiligheid, omdat de negers niet meer hun potentiële vijanden zijn. Zo'n ontwikkeling zou in overeenstemming zijn met het plan van de Voorzienigheid, meent Frossard. Om tot een totale abolitie te komen, zal men eerst de slavenhandel moeten afschaffen.

Een betere behandeling van de slaven zal er het gevolg van zijn. De produkten zullen goedkoper worden en de Europeanen zullen zich aan de Afrikaanse kust niet meer schuldig maken aan misdrijven. De handel op dat werelddeel hoeft echter niet verloren te gaan, er komt een nieuwe bloeiende handel voor in de plaats: Daarna zal er een geleidelijke en voorzichtige afschaffing van de slavernij kunnen plaatsvinden, waarbij de slaven door onderwijs en opvoeding op hun zelfstandigheid voorbereid worden.

Er moeten allerlei regelingen en voorzieningen komen om de overgang naar de vrijheid soepel te laten verlopen. De eigenaren hebben er recht op dat zij hun investering terugverdienen, de vrijmaking moet daarom het resultaat van de arbeid en spaarzaamheid van de slaaf zijn.

Frossard werkt zijn abolitieplan tot in details uit en roept de hulp van de vorst in om al zijn onderdanen het recht der natuur terug te geven dat hun op grond van het recht van de sterkste ontnomen is. De tijd is er rijp voor. Zich baserend op Frossard, en op anderen onder wie Newton en Hector St. Hij roept zijn landgenoten op zich voor deze handel te wachten en op geoorloofde wijze hun bestaansmiddelen te vergroten.

Tenslotte verscheen er aan het begin van de jaren negentig een ongedateerde vertaling van een preek door de Londense predikant Abraham Booth: Koophandel te drijven in menschen, en onschuldige persoonen tot slaaven te maaken, betoogd strijdig te zijn met de Wetten van Moses en het Evangelij van Christus.

Booth zet ten eerste genuanceerd uiteen onder welke strikte condities God in het Oude Testament de Israelieten toegestaan had slaven te houden, en betoogt dat deze slavernij zeer wezenlijk verschilde van de negerslavernij. Voorstanders van de laatste kunnen zich dan ook niet op het Oude Testament beroepen. Hij gaat ten tweede op de leer van Christus in, vooral op de naastenliefde.

Als wij onze vijanden al lief moeten hebben, hoe zeer geldt dat dan voor de Afrikanen die ons nooit iets misdaan hebben, aldus Booth. De gepretendeerde onschuld van sommige planters dat zij niet zelf de slaven geroofd hebben, maar alleen gekocht hebben toen deze al slaaf waren, wijst hij verontwaardigd van de hand:. Hij wekt de gelovigen op om te bidden voor de afschaffing van de slavenhandel en daaraan ook metterdaad, zij het bedachtzaam en vredelievend, mee te werken.

Hij spreekt tenslotte de vermaning uit dat vrije mensen geen slaaf van Satan worden - beter ware het in dat geval slaaf in West-Indië te zijn De Nederlandse literatuur weerspiegelt de stellingname pro of contra slavenhandel en slavernij nauwelijks.

Met name de 17e- en begin 18e-eeuwse letterkundigen lijken verstek te laten gaan. Het blijft bij incidentele vermeldingen. Bredero's blijspel Moortje spreekt de Amsterdamse koopmanszoon Ritsart zijn afkeuring uit over slavenhandel en slavernij:.

Zo valt reeds in deze vroege en terloopse literaire vermelding van negerslavernij de tweeslachtigheid op van principiële afwijzing op humanitaire en christelijke gronden en acceptatie ervan in de praktijk uit enige vorm van eigenbelang. Natuurlijk worden de Westindische koloniën soms genoemd in avonturen- en reisverhalen, zoals in het Wonderlijke avondtuer, van twee goelieven 97 , maar van een literaire behandeling van slavernij is geen sprake. De korte Engelse roman Oroonoko: Alles beschreven door blanke auteurs, die soms in hun teksten een zwart perspectief invoeren.

De scherpste mij bekende veroordeling van slavernij dateert uit , een eeuw vóór de afschaffing van de slavernij in de Nederlandse Westindische koloniën die pas in plaatsvond. In de vertogen 82 en 83 van het intellectualistische spectatoriale tijdschrift De.

Afrikaanse relaties hebben op hoog niveau zijn vrijlating bedongen en daarom keert hij via Amsterdam naar de Afrikaanse westkust terug. In Holland beschrijft hij zijn ervaringen als slaaf in een brief aan zijn broer Atta in de Fantijnse taal.

De brief is gevonden, vertaald en aan de editeur ter hand gesteld. De briefschrijver deelt mee zojuist ontslagen te zijn uit de slavernij van de wrede christenen. Daarna de keuring, verkoping en brandmerking op de slavenmarkt; ten slotte het slavenbestaan op de plantages en in de huizen van de blanken, dat gekenmerkt werd door zwaar werk van vroeg tot laat, slechte voeding en wrede straffen voor kleine verzuimen en vergrijpen. Negerinnen en negers moesten er bovendien hun meesters en meesteressen sexuele diensten bewijzen, waarbij de blanken zich niet ontzagen om een jonge slavin voor de ogen van haar partner te misbruiken.

Werd een neger gedood dan kreeg een blanke schuldige hooguit een geldboete. De produkten die de slaven onder zulke omstandigheden moesten kweken, zijn niet eens van levensbelang, alsdus de briefschrijver, maar het zijn luxe-artikelen bedoeld voor hen die reeds in weelde en overvloed leven. Kakera Akotie gaat ook in op de godsdienst van de kolonisten. Deze zeggen dat hun god alle mensen gemaakt heeft en dat allen broeders zijn, maar behandelen ze de negers als broeders? De christenen zijn hypocriet, ze belijden naastenliefde en zachtmoedigheid, maar brengen egoïsme en geweld in praktijk.

Kakera Akotie hoopt dat zijn Afrikaanse landgenoten zullen begrijpen wat zij doen wanneer zij negers als slaaf aan Europeanen verkopen. Zij laten zich door de Europeanen tot oorlogvoeren verleiden om aan krijgsgevangenen te komen.

Maar dikwijls zijn de slaven in het geheel geen krijgsgevangenen en verkoopt de sterkste de zwakste zonder enig recht. Is het trouwens wel rechtmatig om krijgsgevangenen te verkopen?

En als dat al zo zou zijn, heeft dan de overwinnaar ook recht op de kinderen van de overwonnene - als die ter wereld komen hebben ze immers niets misdaan, vraagt Kakera Akotie zich af alsof hij Montesquieu en Rousseau gelezen had. Hij voorspelt ten slotte een massale slavenopstand om zich van de blanke dwingelanden te ontdoen. Na deze hekeling door Kakera Akotie neemt de editeur weer het woord.

Hij beseft dat deze brief zijn landgenoten met Westindische belangen slecht zal bevallen. Zelf zegt hij ook zo zeer van het nut van die koloniën voor de staat, en van de noodzaak van slavernij overtuigd te zijn, dat hij de strekking van de brief geheel afkeurt. Aanvankelijk zou hij dat met eigen argumenten doen, maar uiteindelijk kiest hij voor het betoog van de verstandige Montesquieu De l'esprit des lois , livre 15, chap.

Weliswaar heeft deze auteur gezegd dat men het recht heeft om krijgsgevangenen zodanig te behandelen. Roos' gedichten uba verheerlijken het koloniale leven. Maar, aldus de editeur, Montesquieu zegt ook nog wel iets anders met betrekking tot slavernij, en dan vertaalt hij het befaamde satirische 5e hoofdstuk - zonder evenwel aan te geven dat het hier om een satire gaat, en hij stelt aldus een val op voor de lezers die het met deze pseudo-argumentatie eens zouden zijn.

De combinatie van de kritiek van de zwarte briefschrijver, de ironie van de editeur en de satire van de te hulp geroepen Montesquieu, vormt mijns inziens een van de meest geslaagde hekelingen van de slavernij in de Nederlandse historische letterkunde. Opvallend genoeg blijkt aan het Kakera-Akotieverhaal een concreet historisch feit ten grondslag te liggen. In een plakkaat van is sprake van zeven uit Afrika ontvoerde vrije negers die in Suriname verkocht zijn, en die op last van de Staten-Generaal opgespoord moeten worden om hen naar Afrika terug te kunnen brengen.

Eén van hen heet Kakasa Acostrie, een ander Alta. Van zijn hand is in ieder geval de vertaling van een nogal retorisch gedicht door de Engelse dichter William Shenstone over de slavenhandel, dat gaat over het verdriet van de negers en de hypocrisie van de christen-slavenhandelaren.

Het vertoog heeft de vorm van een brief van D. Een gevoelige, beschaafde Europeane als Alintera kan anders geen koffie met suiker meer gebruiken:. De spectatoriale briefschrijver suggereert dat de vele planters verlangen naar het moment dat ze over vrije mensen mogen regeren; liever zouden ze zien dat men in Europa de koffie verzaakte dan dat zij van slaven gebruik moeten maken om deze te produceren. Dat slavenhandel mensenroof is, wordt ook uitgesproken in de roman Rhapsodiën of het leven van Altamont door Willem Emery baron de Perponcher.

Het regt dat Cartouche had op den weerloozen voorbyganger, dien hy ter neder sloeg [ Een vurig pleitbezorger van vrijheid is de Surinaamse planter-dichter Paul François Roos. In zijn Eerstelingen van Surinaamsche mengelpoëzy 3 dln. Een soortgelijk meten met verschillende maten vindt plaats in de briefroman Ismene en Selinde door Maria van Zuylekom echtgenote van Jacob Eduard de Witte.

De hoofdpersoon Ferdinand maakt kennis met maar liefst drieërlei slavernij: Bij de negerslavernij is hij betrokken als boekhouder op een plantage. Deze wordt zonder meer geaccepteerd. Bij de beide andere vormen van slavernij is hij echter slachtoffer. Hij vertelt hoe hij aan boord van het slavenschip mishandeld werd: Naderhand kreeg hij als boekhouder en correspondent van de slavenmeester een mildere behandeling, maar desondanks noemt hij de slavernij ondraaglijk:.

Met een andere christenslaaf wist hij ten slotte te ontvluchten - een daad waarvoor de negerslaven op Curaçao streng gestraft zouden worden. Rond , de jaren waarin de Reinhart verscheen, werden de juridische gronden van slavernij nauwelijks meer erkend - wel te verstaan: Het recht om krijgsgevangenen tot slaaf te maken was bestreden, evenals het recht zich zelf of zijn kinderen in slavernij te brengen, en dus het recht om kinderen van slaven in slavernij te houden.

Ook de bijbelse gronden, vooral de doem van het Chamsgeslacht, waren aangevallen. Zedekundige argumenten zoals het redden van de negers uit ledigheid, onwetendheid en heidendom , economische argumenten de noodzaak van het gebruik van negerslaven om de plantages rendabel te kunnen exploiteren , en antropologische argumenten de negers als een minderwaardig soort mensen , waren weerlegd en soms zelfs geridiculiseerd.

Slechts enkele voorstanders van slavernij, zoals de schrijvers van de Brieven over het bestuur van de colonien Essequibo en Demerary en Barrau, beriepen zich nog op een en ander.

Slavenhandel en slavernij waren voor het overgrote deel van de literaire en niet-literaire schrijvers: Op het natuurrecht van de vrijheid, dat ook door de christelijke leer bevestigd werd alleen Barrau handhaafde rond nog het onderscheid tussen geestelijke en lichamelijk vrijheid , werden door bijna niemand meer uitzonderingen toegestaan. Vrijheid werd gezien als een onontbeerlijke voorwaarde voor de mens om zich als zedelijk wezen te ontplooien. Alle mensen werden geacht een gelijk recht hierop te hebben.

Deze opvattingen werden mede geschraagd door de in het laatste kwart van de eeuw geproclameerde rechten van de mens. Behalve de vrijheid werd echter ook het. Tegenstanders van slavenhandel en slavernij rond stelden meestal een gefaseerde afschaffing voor; eerst van de slavenhandel, omdat die uit eigenbelang van de planters zou leiden tot een betere behandeling van de slaven, vervolgens, geleidelijk en goed voorbereid, van de slavernij zelf. De verdedigers en gedogers van slavenhandel en slavernij beseften dat afschaffing op den duur niet meer tegen te houden was, vooral nadat Frankrijk in tot verbod van de slavenhandel en afschaffing van de slavernij had besloten dit duurde overigens maar tot , toen Napoleon een en ander ongedaan maakte.

Een anonymus die zich een voormalig Demerariaans planter noemt, reageert aldus in zijn Vrymoedige gedachten , geschreven als antwoord op een pleidooi voor afschaffing en vrijmaking door J. Deze ex-planter noemt zich een groot voorstander van de vrijheid en gelijkheid, wel te verstaan voor de ingezetenen van de Bataafse Republiek. Voor de koloniën ligt de zaak anders, de negers zijn aan de vrijheid nog lang niet toe. Het zijn mensen zonder opvoeding, zonder godsdienst en zonder zeden.

De gevolgen van een spoedige vrijmaking zouden rampzalig zijn; de gebeurtenissen in de vrijgeworden Franse koloniën vormen een teken aan de wand en de ex-planter waarschuwt:.

De koloniën zullen veranderen in een chaos omdat de negers niet zullen gaan werken, maar luieren, feestvieren en stelen. Vele kolonisten zullen omgebracht worden en hun door hard werken opgebouwde eigendommen verliezen. En behoort het eigendomsrecht ook niet tot de rechten van de mens? Het voortbestaan van het moederland zou groot gevaar lopen, profeteert de ex-planter niet zonder demagogie:.

Hij wijst erop dat het vrijheidsbeginsel van de Republiek niet noodzakelijkerwijs hoeft te leiden tot de vrijheid van de slaven; het voorbeeld van de Verenigde Staten van Noord-Amerika wordt genoemd waar volgens de ex-planter de negers niet in alle staten de vrijheid hebben gekregen.

Ook een verbod van de slavenhandel is riskant. Als er geen nieuwe invoer meer komt, zullen de koloniën binnen dertig jaar geen arbeidskrachten meer hebben. Ook voor Afrika zou afschaffing van de handel rampzalig zijn; wat zouden de overwinnaars in de onderlinge oorlogen met de overwonnenen gaan doen: Afrika kan niet alle mensen voeden, aldus de ex-planter uit Demerary, die zich voor het overige uitvoerig verdedigt tegen de aantijgingen door Des Villates inzake de slechte behandeling van de slaven.

Bij de voorbereiding van de nieuwe constitutie door de Nationale Vergadering in komt. Symbool van de abolitionisten, waarover mr. Lammens met afkeuring spreekt. Het Rapport ter zake door de commissie Floh en de daaropvolgende deliberatiën zijn gepubliceerd in het Dagverhaal der handelingen van de Nationale Vergadering representeerende het Volk van Nederland De koloniale landbouw en handel is van te groot belang voor de welvaart van de staat, om die uit zedelijke beginselen op te geven.

De concurrerende naties, vooral de Britse vijand, zouden er hun voordeel mee doen. Mensenvrienden die van de koloniale produkten zouden willen afzien, moeten begrijpen dat hun consumptie niet van doorslaggevend belang is. De Republiek is een markt van deze produkten voor vele landen, hetgeen werk en welvaart voor velen oplevert. Ook de Verenigde Staten van Noord-Amerika begrepen dat ze hun moeizaam opgebouwde staat niet meteen in de waagschaal konden stellen en hebben een termijn gesteld waarna over de slavenhandel beslist zal worden.

Men neemt daarom niets in de constitutie op en laat het aan het Wetgevend Lichaam over om al naar gelang de omstandigheden maatregelen te treffen ter verbetering van het slavenlot.

De Surinaamse rechter Adriaan François Lammens waarschuwt eveneens tegen overhaaste abolitieplannen in een voordracht van het departement Paramaribo van de Maatschappij tot Nut van 't Algemeen, die voornamelijk bedoeld is om aantijgingen van slavenmishandeling te ontzenuwen.

Deze Redevoering ten betooge: Lammens heeft geen bezwaar tegen slavernij; uit het reisverslag van Mungo Park, Voyage dans l'intérieur de l'Afrique , blijkt dat het merendeel van de verhandelde slaven in Afrika reeds slaaf was.

De mensen die de slavernij kritiseerden waren mensen zonder kennis van zaken en met vooroordelen. Het algemeen belang werd opgeofferd aan stellingen en grondbeginselen. Overal weergalmde het woord vrijheid. Men droomde in het jaar van Mercier te leven, men veronderstelde een hersenschimmige volmaaktheid.

Voor negers is vrijheid: Inde koloniën zijn daarvan onder de vrijgemaakten voorbeelden te over, maar niet in Lyon waar de heer Frossard schreef en niet in de studeerkamers van de geleerden. Zij beschouwen de mens zoals deze behoorde te zijn, niet zoals deze werkelijk is. Lammens verdedigt aldus de slavernij, keert zich tegen abolitie en zet vervolgens omstandig uiteen dat de slaven in Suriname een beter bestaan hebben onder hun goede meesters dan de geringe lieden in Europa.

In zijn Bezwaren tegen den geest der eeuw schrijft hij:. Het bewijs daarvoor is geleverd door de gebeurtenissen in Sto. Volgens Da Costa moet de blanke niet pretenderen de negers meer lief te hebben dan God hen liefheeft. In het hiernamaals zal men pas Gods wijsheid begrijpen die zo'n groot onderscheid gewild heeft tussen Adams kinderen, aldus Da Costa.

De gematigde patriot mr. Prijswinnaars werden de hoogleraren H. Paulus besloot zijn antwoord vanwege de geheel andere aanpak dan de medaillewinnaars ook te publiceren: Verhandeling over de vrage: Zijn afwijzing hiervan baseert hij vooral op de gelijke berechtiging van ieder mens, vooral op het gelijke recht op vrijheid.

De Europeanen koesteren de mensenrechten, maar sluiten de Afrikanen ervan buiten; hoe kunnen ze echter negeren. Hij gaat aan de hand van Frossard na hoe mensen in slavernij geraken: Hij bestrijdt in de lijn van Montesquieu en Rousseau het recht om krijgsgevangenen tot slaaf te maken. De christenen die aan de mensenhandel meewerken, maakt hij scherpe verwijten.

Door hen is het christendom bij de volkeren van Afrika en Amerika in discrediet geraakt. Pieter Paulus vindt dat zelfs als het waar zou zijn dat men zonder slaven de Amerikaanse koloniën niet in stand kan houden en dan van de koloniale produkten zou moeten afzien, nog.

Waarom moeten zij òns werk verrichten, vraagt hij zich af. Hij stelt voor een eind te maken aan het opofferen van de rechten van de Afrikaanse medemens en zo nodig af te zien van het genot en het voordeel van de koloniale produkten. Paulus roept ten slotte de gevoelige medemensen, in het bijzonder de evangeliedienaars op direct of indirect mee te werken aan de afschaffing van de slavenhandel.

Frossard beroept Paulus zich in zijn verhandeling vooral op R. Rousseau gaat uit van de oorspronkelijke gelijkheid van alle mensen en hun natuurlijke vrijheid. De persoonlijke vrijheid van de mens kan zijn inziens alleen ingeperkt worden door een overeenkomst tussen mensen in een staat, bedoeld om hun vrijheid te verdedigen en niet om hen tot slaaf te maken.

Doel van een oorlog is de vernietiging van de vijandelijke staat; men heeft het recht de verdedigers ervan te doden zolang zij wapens voeren, als zij die neerleggen of zich overgeven houden ze op vijanden te zijn en worden ze weer mensen zonder meer.

De overwinnaar heeft dan niet langer recht op het leven en kan dat recht dus ook niet ten grondslag leggen aan het in slavernij brengen. Deze beginselen zijn niet die van Grotius, spot Rousseau, ze berusten niet op het gezag van poëten maar vloeien voort uit de natuur der dingen en berusten op de Rede.

Ook andere gronden van slavernij wijst hij af. Men mag zichzelf niet vervreemden, en zeker niet zijn kinderen. Zij zijn vrij geboren. Vóór de jaren des onderscheids mag de vader in hun naam overeenkomsten aangaan voor hun behoud of hun geluk, maar hen onherroepelijk en onvoorwaardelijk wegschenken kan hij niet.

Dit zou in strijd zijn met de oogmerken van de natuur en gaat de rechten van het vaderschap te boven. Het is volgens hem evident dat men de vrijheid die ontstolen is, hernemen mag. Uit allerlei verschillen die tussen volkeren bestaan zoals zielsvermogens, huidskleur en andere uiterlijke kenmerken, kan men geen enkel recht afleiden.

Als dus de Afrikanen nog niet zo beschaafd zijn als Europeanen, geeft dat geen rechten om hen te overheersen en als koopwaar te beschouwen - want zij zijn natuurgenoten. Zich baserend op de geschriften van Engelse en Franse abolitionisten, beschrijft Cras de gehele keten van slavenhandel en slavernij: Hij laakt de mishande-.

Hij concludeert dat de slavenhandel godsdienst en menselijkheid onteert, een blaam is voor Europa en zelfs het zedelijk gevoel van een Samojeed of een Hottentot zou kwetsen Van de Europeanen die hun vaderland van deze blaam trachten te zuiveren noemt hij met waardering de Engelse eerste minister William Pitt.

Zoals reeds gezegd hield de unitaristische politicus Pieter Vreede op 22 mei een bewogen rede in de Nationale Vergadering opgenomen in het Dagverhaal dl. Hij wil evenals de Denen dat gedaan hebben, een waarborg opnemen dat de slavernij niet van onbeperkte duur zal zijn. Het Bataafse volk heeft een eigen verantwoordelijkheid en kan zich niet verschuilen achter wat de Noordamerikanen en de Engelsen nagelaten hebben, of achter wat de Fransen onvoorzichtig gedaan hebben.

Vreede zal pas voldaan zijn als hij Bataven en Afrikanen verbroederd zal hebben afschaffing van de slavenhandel en als er uitzicht op is dat de mensenrechten in alle werelddelen geëerbiedigd zullen worden termijnstelling voor de afschaffing van de slavernij.

Of zijn de zwarte bewoners van Afrika soms geen mensen, vraagt hij met een verwijzing naar de Keten der wezens:. Hij bestrijdt de laster die in de Vergadering geuit is over de ondeugden van de Afrikanen en van de zegeningen van de slavernij. Wanneer voor het lot van de blanken gevreesd moet worden als de negers de abolitieplannen horen, is dat het gevolg van hun eigen euveldaden: Bovendien, in de koloniën is de verhouding tussen het aantal blanken en zwarten ongveer 1 op 30; zouden uit vrees voor het lot van één blanke 30 zwarte mensen in ellende moeten blijven?

Vreede concludeert dat in de Constitutie een termijn gesteld moet worden aan de slavernij in de Nederlandse koloniën; hij wil het voortbestaan ervan niet laten afhangen van het goeddunken van het Wetgevend Lichaam. Bij de stemming wordt echter het rapport-Floh aangenomen; het voorstel Vreede wordt niet in stemming gebracht. De doopsgezinde predikanten Jan van Geuns en Willem de Vos bestrijden de traditionele argumenten pro slavernij en pleiten voor een geleidelijke afschaffing in Philalethes Eleutherus over den slaaven-stand , van welk werkje Van Geuns zich als editeur bekend maakt.

Voor het rapport-Floh, uitgebracht in de Nationale Vergadering, hebben zij geen goed woord over. Met nadruk wordt erop gewezen dat de christelijke leer niets dan liefde tot de medemens ademt, zonder onderscheid van stand, vermogen, natie en godsdienst. Men kan een naaste niet liefhebben door hem van zijn vrijheid te beroven, te mishandelen en tot gehoorzaamheid.

Jezus hoefde zich dus over het al of niet geoorloofd zijn van slavernij niet uit te laten. De editeur gaat in op de discussie rond de vervloeking van Cham of diens zoon Kanaan. Noachs uitspraak is volgens hem geen vloek, maar een voorspelling geweest van een verschillend lot dat de drie stammen van zijn nakomelingen zou ten deel vallen. Hij citeert zijn collega Johannes Stinstra die erop wijst dat God de mensen die zich dit recht aanmatigen, misschien wel hun gang laat gaan, maar niet ongestraft zal laten op de dag der vergelding.

Van Geuns meent dat naties die zich aan koloniale wanbedrijven schuldig maken in bloei en welvaart achteruitgaan. Door afschaffing van de slavernij zal het ook de Republiek pas weer goed kunnen gaan.

Philaletus Eleuterus komt met een van de weinige Nederlandse abolitieplannen, dat echter nauwelijks verschilt van dat van de Franse abolitionisten: Na hun vrijmaking zullen de negers als vrije arbeiders in dienst blijven. Een eigen accent is het voorstel om de negers zelf uit hun midden zo nu en dan enkelen voor vrijmaking te laten voordragen als beloning voor vlijt, goed gedrag, trouw en prestaties.

De meester zal echter kiezen. Zo zou een zijns inziens goede vorm van naijver aangemoedigd worden, die de termijn van vrijmaking kan verkorten zonder dat de meester verlies lijdt. De Voorzienigheid heeft hun godvruchtige menslievendheid gezegend. Als hun voorbeeld van afschaffing van slavernij nagevolgd zou worden,. De auteur stelt niet de gebruikelijke voorwaarde dat eerst de slavenhandel afgeschaft dient te worden voordat men over de opheffing van de slavernij kan praten.

Een tweede abolitievoorstel van deels Nederlandse origine is te vinden in een bijlage bij de in verschenen vertaling van J. Stedmans Narrative of a five years' expedition against the revolted negroes of Surinam Zowel de Franse koloniale bestuurder Lescallier als de Nederlandse planter B.

Ook door hen worden de misstanden van de slavenhandel en slavernij scherp veroordeeld, maar te snelle afschaffing van de laatste wordt ontraden. Het moet trapsgewijs gebeuren, nadat eerst de slavenhandel verboden is. In een tijdsbestek van tien jaren zal men de slaven a.

Men zou hun jaarlijks een groter wordend aandeel in de winst kunnen geven en bezit laten verwerven. Betere rechtspleging moet het plantageleven humaner maken en daarmee de veiligheid in de kolonie vergroten. Het eigenbelang van de kolonisten zal niet geschaad worden. De vrije negers zullen voor natuurlijke aanwas van arbeidskrachten zorgen; met hun geld zullen ze bovendien de koophandel aanwakkeren - een perspectief zoals Willem Usselincx dat in al gaf.

De slavenhandel werd definitief verboden in de eerste decenniën van de 19e eeuw, vooral nadat het Wiener Kongress deze veroordeeld had de afschaffing door Frankrijk van was door Napoleon in ongedaan gemaakt. Denemarken deed dit in , Engeland en de Verenigde Staten van Noord-Amerika in , Zweden in , Nederland in , Frankrijk in , Portugal gedeeltelijk in en Spanje gedeeltelijk in Engelse, Noordamerikaanse en Franse vlooteskaders werden inge-.

De mensenhandel werd er niet minder gruwelijk door: Aansptraak aan de volken van Europa over den slavenhandel. Thomas Clarkson, een Engelse abolitionist van het eerste uur, wordt opnieuw in het geweer geroepen met De kreet der Afrikanen tegen hunne Européesche verdrukkers of tafereel van den slaavenhandel Opnieuw worden door hen de gruwelijke feiten van de handel op een rijtje gezet; opnieuw de traditionele argumenten bestreden; opnieuw wordt een beroep gedaan op het christen zijn om aan de goddeloze handel een eind te maken.

De Mozaïsche wetten, de Paulinische vermaningen, en de Gulden regel van Mattheus blijken nog steeds niet gemist te kunnen worden. In de literatuur vindt men nauwelijks nog verdedigingen van slavenhandel en slavernij en indien ze voorkomen worden ze slechte meesters in de mond gelegd. In het treurspel De negerslaven door Carel, vrijheer van Reitzenstein, wordt een slavenopstand ten tonele gevoerd die gesteund wordt door een revolutionaire planter Donald.

Deze wil opkomen voor het recht op vrijheid van de negers. Zijn tegenspeler is Barkly, een wrede planter die al menig slaaf doodsloeg. Wanneer hij weer een neger gedood heeft, verdedigt hij zich tegenover Donald aldus:. De slechte meester in het toneelspel Die Negersklaven , door A. Witsen Geysbeek vertaald werd onder de titel De negers , vindt de negers eveneens een minderwaardig soort mensen.

Hij noemt hen weinig beter dan honden; ze zijn schelms, kwaadaardig en dom. Goede meesters, zoals Simon Blaauwkool in de gelijknamige roman van C. Salzmann en Adolf Tavernier in de roman Aardenburg, of de onbekende volkplanting in Zuid-Amerika door Petronella Moens, verdedigen de slavernij niet, gedogen die hooguit in het perspectief van vrijmaking.

In enkele gedichten en tijdschriftbijdragen wordt de afkeer uitgesproken van de slavenhandel, of wordt de afschaffing ervan bezongen. Hoe zouden ze het vinden als ze zelf tot slaaf gemaakt worden?

Zullen de Fransen en Engelsen de Nederlanders in mensenliefde overtreffen, of zal men hier ook aan de afschaffing van het onrecht gaan werken? Aldus eindigt het wat clichématige gedicht met een aansporing tot vrijmaking van de Afrikanen, die als gevolg zal hebben dat opstanden en ontvluchtingen tot het verleden zullen behoren en er een begin met de kerstening gemaakt kan worden.

Een Europees slavenschip loopt voor de Afrikaanse kust op de rotsen. Edele negers redden de drenkelingen en verzorgen hen lange tijd. God wilde op deze wijze de slavenhalers beschamen:. Wanneer echter na maanden de blanke zeelieden door een Europees schip opgehaald worden, besluiten de beide kapiteins de redders gevangen te nemen en hen als slaven mee te voeren: Het verhaal, ondertekend met Verz.

De leer van Jezus zal er nu verkondigd worden. De vreugde was van korte duur; in werd de slavenhandel door Napoleon opnieuw toegestaan. Nu in de vorm van een prozabijdrage aan Euphonia; een tijdschrift voor den beschaafden stand Opnieuw wordt de kerstening van Afrika in het vooruitzicht gesteld.

Dat de afschaffing Gods goedkeuring wegdraagt, blijkt volgens Moens uit de overwinning die de Engelsen en de Nederlanders in behaald hebben op de Algerijnen - waarmee de Barbarijse slavenhandel een gevoelige slag is toegebracht.

Dit kon pas geschieden nadat men de christenen zelf de slavenhandel niet meer verwijten kon. Moens wijst dus, als een van de weinigen, op deze parallel. Op verzoek van de voormalige minister van marine en koloniën mr. Falck, schreef Cornelis Loots ter gelegenheid van de afschaffing van de slavenhandel ook over dit onderwerp. Gruwelen als het verkrachten van de negermaagden en het voor de ogen van de moeder in zee werpen van een huilende negerbaby, worden in herinnering gebracht.

De gronden van slavenhandel en slavernij worden bestreden door burger Jean Henry des Villates. In het eerste jaar van de Bataafse vrijheid publiceert hij Brieven over wijsgeerige en andere onderwerpen. Zelidor blijkt Raynal goed te kennen: Wanneer de meester zijn slaven goed behandelt, kan vrijmaking zonder vrees voor wraak geschieden. Domingo en een van de verstandigste van zijn slaven, waarbij argumenten pro van de meester en contra van de slaaf elkaar afwisselen.

De slaaf overtuigt zijn meester tenslotte en krijgt de vrijheid, waarop hij antwoordt: Vroeger vond men dat de vrouw onder de dwingelandij van de man moest zuchten, thans echter, zegt Zelidor, is men overtuigd.

Voor een geëmancipeerde vrouw zoals Eliante, moet ook de vrijheid van de neger dierbaar zijn. In de reactie van Eliante prijst ze haar minnaar om zijn menselijke gevoelens. De brieven van de hoofdpersoon van het uit het Engels vertaalde reisverhaal Korte reize in de West-Indiën bevatten wetenswaardigheden over natuurlijke historie, geografie en zeden en gewoonten van West-Indië, in het bijzonder van Jamaica.

Beschouwingen over slavernij nemen er een belangrijke plaats in. De briefschrijver die er zelf een plantage geërfd heeft, behoort tot het type van de goede meester.

Hij is wel overtuigd van de gelijkheid van alle mensen en van het recht op vrijheid voor iedereen, keurt allerlei drogredenen ter verdediging af, maar trekt niet de consequenties uit zijn opvattingen. De vertaler is evenmin rechtlijnig. Toch ambieert uiteindelijk hij niet meer dan dat dit reisverhaal ertoe mag bijdragen dat meesters en opzieners de slavernij wat draaglijker zullen maken en het leven van de slaven niet zullen vergallen.

De hoofdpersoon uit het Geschrift eener bejaarde vrouw , een pseudo-autobiografie waarvan Betje Wolff en Aagje Deken de editeurs pretenderen te zijn, brengt een gesprek over slavernij in herinnering dat ze had met haar ouders en een vriendin. Terwijl zij in een koetsje door agrarisch gebied rijden, praten ze eerst over de uitbuiting van Franse boeren door adel en geestelijkheid onder het Ancien Régime en vervolgens over de slavenhandel en slavernij, waaraan ook inwoners van een land deelnemen dat 80 jaar voor zijn vrijheid streed!

De moeder draagt een fragment over slavernij voor uit een niet nader aangeduid dichtwerk dat Betje Wolffs Beemster-winter-buitenleven blijkt te zijn. Er wordt over de mogelijkheid van een consumentenstaking van de overbodige koloniale produkten gesproken, maar die zou alleen effect sorteren wanneer ze algemeen zou zijn. Zou men overigens de negers zo behandelen als de Quakers in Pennsylvanië, dan zouden de Westindische waren met een gerust geweten gebruikt kunnen worden.

De gebreken die men de negerslaven toeschrijft, zijn het gevolg van het systeem. Zowel in Engeland als in de Republiek zetten gevoelige burgers zich in om het slavenlot te verbeteren, maar er wordt weinig bereikt omdat de kolonisten hun eigen gang blijven gaan. Men kan de slavernij niet verdedigen met een beroep op het christendom, want de christelijke godsdienst bevestigt en eerbiedigt de rechten van de mens, leert liefde en mededogen, en eist rechtvaardigheid.

Slavernij en christendom zijn dus strijdig. De ouders vertellen de geëmotioneerde kinderen gedurende dit zedekundig wagenpraatje maar liever niets over de mishandelingen die de slaven te verduren krijgen. De Gulden regel van Mattheus, zowel een belangrijk argument voor het goede-meesterschap als voor abolitionisme, vormt het thema van het toneelspel De negers in Holland geschreven door Jacob Eduard de Witte, zich noemende De Witte van Haemstede.

Een Engelse slavenhandelaar komt na een geslaagde reis in Holland. Hij heeft nog twee jonge Afrikanen te koop, Aboulkir en Gersie, een jongen en een meisje, beiden van hoge geboorte. Belangstellenden zijn de Hollandse koopman Spiers en de Franse koopman Dorval. Deze laatste is begaan met het lot van de Afrikanen, Spiers daarentegen heeft geen last van schuldgevoelens; hij belijdt:.

Spiers vindt de aangeboden slaven te duur, Dorval besluit desondanks ze beiden te kopen zodat ze niet gescheiden hoeven te worden.

Na de koop behandelt hij hen tot ieders verbazing zeer streng. Zijn gevoelige kantoorbediende Dupré maakt een vergelijking met de Barbarijse slavernij:. Spiers wordt vergezeld door zijn dochter Juliana op wie Dorvals zoon Charles verliefd is. Dorval vertelt nu hoe zijn ouders en zijn broer in Afrika. Dorval heeft uitgevonden dat de voorouders van deze twee slaven hiervoor verantwoordelijk waren.

Allen vinden dat Dorval zich wreken mag, ook de beide slaven die de dood verwachten. Waarop alle aanwezigen uitroepen: Welk eene Zegenpraal der menschlievendheid!

Het gelukkig einde wordt nog versterkt door de liefdesverklaringen van Charles en Juliana, de toestemming van de vaders, en het banket. Mattheus krijgt het laatste woord:. Zo zegevierde weliswaar de menslievendheid, maar nog niet het recht. Voordat de slavenhandel daadwerkelijk zou ophouden en voordat vervolgens de slavernij zou worden afgeschaft, moesten er nog zeer vele teksten geschreven, redes uitgesproken en acties gevoerd worden.

Nederlandse literatuur en slavernij ten tijde van de Verlichting meer over deze titel. De gronden van slavernij en het recht op vrijheid Is slavernij vrijheidsberoving zoals Reinhart stelt, of zijn er gronden waarop, omstandigheden waaronder, men deze kan toestaan?

Niet-literaire teksten 17e eeuw Verdedigers, gedogers en tegenstanders van slavernij zijn het opvallend genoeg eens met het uitgangspunt van Hugo de Groot: Geen menschen zijn van nature slaaven, dat is, zonder een bykomende menschelijke daad, of ten opzigte van den eersten staat der nature: Udemans levert hiervoor overigens zelf de argumentatie, door evenals Usselincx dat deed, een onderscheid te maken tussen geestelijke en lichamelijke vrijheid parallel aan geestelijke en lichamelijke slavernij: De geestelijcke slavernije is, als een mensche staet onder het geweldt van den duyvel ende van de sonde [ De lichamelicke slavernie is, als yemandt volgens het recht der volckeren, staet onder eens anders geweldt, als sijnen eygenen Heere, die nochtans naer het recht der natueren, sijnen Heere niet en is.

Udemans beroept zich op enkele plaatsen in het Oude Testament om aan te tonen dat slavernij zijn oorsprong vond in zonde: Picardt vertelt het Noachverhaal aldus: Hy zegent Sem en Japhet , hy vervloeckt Cham , zeggende: De boer antwoordt hierop: Ja dat was in 't O. Dat de slavernye in den N. Maer wijst my doch een sulcken plaetse.

Niet-literaire teksten 18e eeuw: Gallandat vat een en ander als volgt samen: Indien men aanmerkt, dat door den slavenhandel een groot getal nuttige menschen. Waar uit ik besluite dat deze handel, zonder kwetzinge van 't geweten, kan en mag voortgezet worden. De slavenhandel op de koloniën zou geheel vrij moeten zijn, omdat die spil des ganschen welvaarts der colonien alleen draait op den vryen en onbelemmerden invoer van Neegers die onze Land-Arbeiders zyn, en dat daar voor alle andere consideratien plaats moeten maaken en te rug staan.

Alle de gezegden over den onbezwaarden invoer van Neegers, moet ook toegepast worden op de Muilezels en Paarden [ Maar laten deze tegenstanders mij dan ook eens zeggen, indien deze handel wierd gestaakt, en 'er geen toevoer van slaaven in onze Colonien kwam, wat 'er van deze zoo kostelijke Colonien in weinige jaaren zoude worden, en laten zij dan bij gevolgtrekking bereekenen, hoe het met ons land, onzen Koophandel en Zeevaart, onze Ingezetenen in 't gemeen, en hun, die neering, kunsten en handwerken oefenen, in 't bijzonder; ja zelfs met hun, en hunne Kinderen zoude gesteld zijn!

Alwie een zo haatlyk gebruik verdeedigt, verdient van den Wysgeer eene diepe veragting, en van den Neger een steek met den Dolk. Frossard doet een beroep op de consument van koloniale waren om zich te realiseren dankzij welk onrecht en ten koste van hoeveel menselijk leed deze geproduceerd zijn: De gepretendeerde onschuld van sommige planters dat zij niet zelf de slaven geroofd hebben, maar alleen gekocht hebben toen deze al slaaf waren, wijst hij verontwaardigd van de hand: Want zijne bekende, of voor het minst onderstelde gereedheid, om zijne weerlooze medemenschen te koopen, is gemeenlijk de voornaame beweegreden tot het bedrijven der grouwelijke diefte.

Literaire teksten tot De Nederlandse literatuur weerspiegelt de stellingname pro of contra slavenhandel en slavernij nauwelijks. Bredero's blijspel Moortje spreekt de Amsterdamse koopmanszoon Ritsart zijn afkeuring uit over slavenhandel en slavernij: Datmen de menschen vent, tot paartsche slaverny!

Hier zynder oock in stadt, die sulcken handel dryven,. Sommigen zeggen dat wy afkomstig zyn uit éénen der zoonen van den algemeenen vader, die zyn's vaders toorn zich op den hals gehaald heeft en van hem vervloekt is. Uit kragte van deeze vervloeking zouden wy zwart weezen en geschikt tot slaaven van hen, die kinderen van de andere broeders zyn. Een gevoelige, beschaafde Europeane als Alintera kan anders geen koffie met suiker meer gebruiken: Naderhand kreeg hij als boekhouder en correspondent van de slavenmeester een mildere behandeling, maar desondanks noemt hij de slavernij ondraaglijk: Niettegenstaande de heuschheid waarmede ik, in vergelijking van andere slaven, door mijn meester behandeld wierdt, gevoelde ik evenwel dat ik te veel Nederlander - dat ik te veel Mensch was, om den last van een slaafschen keten, met geduld, te dragen [ De meningsvorming over slavernij en vrijheid ten tijde van Reinharts verschijnen Rond , de jaren waarin de Reinhart verscheen, werden de juridische gronden van slavernij nauwelijks meer erkend - wel te verstaan: De gevolgen van een spoedige vrijmaking zouden rampzalig zijn; de gebeurtenissen in de vrijgeworden Franse koloniën vormen een teken aan de wand en de ex-planter waarschuwt: Men ziddere dan met reden het ogenblik te zien naderen, waarop aan de Negers de Rechten van den Mensch verkondigd worden [ Het voortbestaan van het moederland zou groot gevaar lopen, profeteert de ex-planter niet zonder demagogie: Zy loopt gevaar wederom onder de golven begraaven te worden, daar uwe voorouders dezelve, door konst, industrie en door de voordeelen, welke de Commercie hen opleverden, uit opgedolven hebben, en tot een der wonderen van 's menschen genie gemaakt.

De zucht naar vrijheid en broederschap vond geene palen meer; men wenschte dezelve voor een' ieder over de gansche aarde. De ongelukkige gevolgen van deze liefde-. In zijn Bezwaren tegen den geest der eeuw schrijft hij: Ik houde het daarvoor, dat de afschaffing van de slaverny der Negers almede behoort tot die hersenschimmige menschelijke wijsheid, die de Almacht wil vooruitlopen, en niets uit zal richten ten goede, maar veeleer eindeloos veel ten kwade.

De Europeanen koesteren de mensenrechten, maar sluiten de Afrikanen ervan buiten; hoe kunnen ze echter negeren dat allen menschen van nature gelyk zyn, en allen dezelfde regten hebben, zonder onderscheid van welke koleur, gestalte of natie dezelven zyn? Moeten dusdanige mishandelingen niet eenen eeuwigen haat tuschen Blanken en Zwarten ontsteken?

Of zijn de zwarte bewoners van Afrika soms geen mensen, vraagt hij met een verwijzing naar de Keten der wezens: Zyn zy een soort van Wezens, dat door hunne gedaante, tusschen de Ourang Outang en de mensch in staat - zyn zy dus geen menschen? Gaat voort dan, met ze op de ene Kust op te vangen, om ze in een ander waerelddeel tot uwen dienst te gebruiken.

Gaat voort dan met ze te kopen en te verkopen, gelyk gy het Paard en den Ezel tot uwen dienst koopt; maar zyn ze daar en tegen, inderdaad menschen, gelyk zy onbetwistbaar zyn, slaat dan geen schendhand meer aan het Evenbeeld van den Almagtigen God! Slaat dan geen moordhand meer aan uwen Broeder, die u nooit misdaan heeft! Als hun voorbeeld van afschaffing van slavernij nagevolgd zou worden, Zo liet het zich te gemoete zien, dat ook eerlang dit zo groote kwaad uitsterven, en zich alomme vertoonen zouden, waare en lieflijke vruchten, eener wel begreepene leer van vrijheid, gelijkheid en algemeene broederschap tusschen alle de natuurgenooten, de gesamenlijke kinderen van denzelfden God en Vader!

Literaire teksten In de literatuur vindt men nauwelijks nog verdedigingen van slavenhandel en slavernij en indien ze voorkomen worden ze slechte meesters in de mond gelegd. Wanneer hij weer een neger gedood heeft, verdedigt hij zich tegenover Donald aldus: De slaef was mijn - mijn regtmatig eigendom: Misschien kent gij de oude wetten van deze Kolonie nog niet?

Het verachtlijk negergebroed moest, door onze heerschappij over hun, zich nog vereerd rekenen, schoon wij hen ook tijrannizeerden. Kom, droog de bron van zoo veel tranen,. Schoon de eigenbaet van lafheid riep;. Poging tot definiering van de psychologie: Systematiserende of ordenende functie -theorie theoria beschouwing - ordening vindt allereerst plaats op niveau van beschrijving: Verklaren en voorspellen -verklaard worden dr aan te geven dat ze in specifiek omstandigheden bereikt worden bv in exp moet men heel afh zijn om gehoorzaam te zijn Dus als afhankelijkheid er niet meer is, dan gehoorzamen ze ook minder 3.

Maar bij wetensch is er controle! Geschiedenis van theoretische stromingen Grote modellen binnen de geschiedenis: Indelingen van theoretische stromingen -kunnen op versch manieren ingedeeld en onderscheiden w - belangrijk te weten wat vr impliciete vooronderstellingen dr pscyh theorieen w gebruikt -2 indelingen: Mens uit afzonderlijke delen samengesteld en voortbewogen door externe krachten.

Delen van mensen kunnen zelfstandig bestudeerd worden. Mensen kunnen bestudeerd worden los van hun sociale en materiële omgeving 1. Het personalistische mensbeeld -Benadrukking van het unieke. Hoe verhouden de theorieën zich tegenover elkaar?

Welke mensbeelden zijn er in de psychologie? AST en Biopsychosociaal 2. Geen enkel niveau is te herleiden tot de niveaus hoger in hiërarchie. Sociaal en psychologische wordt begrijpend, het biologische verklarend bestudeerd. Hoe gedraagt iem zicheffecten? Effect is dat er gn eisen aan robert gesteld worden. Ga op zoek naar: Hierop odd en nog iets toepassen op schema schema krijgen op ex biologisch: Bespreek en evalueer in deze casus de verschillende opvoedingvaardigheden volgens Patterson m.

Daarnaast geef je per opvoedingsvaardigheid een concrete suggestie om de opvoedingsvaardigheden Patterson te verbeteren. Er is weinig overleg en opvoedingsbeslissingen worden ind genomen Discipline: Regels zijn vaag, onduidelijk en ondubbelzinnig waardoor er misbruik ontstaat.

Peilen naar wat er gdn wordt. Typering van de cognitieve psychologie 5. Geschiedenis cognitieve psychologie Start rond in de VS -Er bestonden al cognitieve ideeën in Europa MAAR kregen pas aandacht na doorbraak vd cogn psychologie in de VS -Reactie op het behaviorisme -Omslag nt dr ontw in psych zelf, maar door mplke ontw: Tweede Wereldoorlog communicatie bv hoe lag kan iem boodschap onthouden?

Hoeveel berichten kunnen onthouden? Indeling van cognitieve psychologie Mensbeeld. Alle drie de vormen zijn van toepassing -Mechanistisch de vroege vorm van cognitieve psychologie -Organistische visie latere ontwikkelingen. Er bestaan twee verschillende cognitieve processen: Een voorbeeld over zelfbeschadiging: Nieuwe ontwikkelingen - veel niewe ontw , vooral op gebied van cogn psychotherapie -Sociaal constructivisme -Mindfulness 5.

Mindfulness ver oordeelt niet, alles wat op het moment plaatsvindt mag er zijn -Aandachttraining brengt een bepaalde mildheid of vriendelijkheid met zich mee -Ten slotte is er een belangrijk ingrediënt dat benoemd kan worden als 'het niet met het object identificerend gewaar zijn' 5.

Het verklaren van psychische stoornissen -uitgegaan ve ontregeling vd informatieverwerking Depressie: Vaak veel waarheid Gevaar: Angststoornissen -Hoge verwachtingen gevaar -Lage verwachtingen copingsmogelijkheden. Alles- of niets denken: Ik voel me slecht, de ander voelt zich ook slecht voor mij Welke denkfout?

Ik ben niets waard als ik niet goed geslapen heb. Praktische toepassingen van de cognitieve psychologie in hulpverlening en opvoeding -het geven van uitleg en voorlichting -cogn psychotherapie -cogn prothesen 5.

Ik ben waardeloos als schrijver. Hoe denk je dat dit gaat gebeuren? Bij kansberekening poogt men een realistische kans te maken. Ze denken verantwoordelijk te zijn voor allerlei problemen zonder het aandeel van anderen te zien. Bij deze opdracht moet de cliënt het aandeel van alle denkbare partijen via een taartvorm in kaart brengen. In de andere kolom de nadelen. Op deze manier komt tot een genuanceerdere kijk op wat men moeilijk vindt bij beslissingen.

De cliënt moet de therapeut aanklagen voor datgene waarvoor hij zich schuldig voelt. De therapeut verdedigt zich in de rol van de cliënt. Daarna worden de rollen omgekeerd. Vervolgens steeds doorvragen op het ergste van het ergste.

Cliënten stellen zich voor als kind en hebben de kans om een nieuw scenario te creeëren. Weet u nog wel? Ze is vorig jaar overleden. Humanistische psychologie -denkfouten in filmpje: Typering van de humanistische psychologie en rogers 4. De basisuitgangspunten -belangrijke vertegenwoordiger: Bevrijden van belemmeringen die zelfrealisatie en interne dialoog in de weg staan.

Geschiedenis van de humanistische pscyhologie - zelfstandig ind centraal -start met humanisme: Antiautoritair en niet directief: Het mensbeeld in de humanistische psychologie -Optimistisch: Sociale bepaaldheid - conflict: Indeling van de humanistische psychologie -mensbeeld: Bv wnnr je altijd hetzelfde denkt bv mijn kndn moeten luisteren of men relatie moet zo zijn! Een techniek werkt niet als er niet uitgegaan wordt van een drietal fundamentele grondhoudingen: Zonder een façade op te trekken staat hij open voor de gevoelens en houdingen die in hem opwellen in het nu-moment.

Echtheid nastreven via -Eigen leertherapie -Supervisie binnen sociaal agogisch werk in jezelf als hv kijken Onvoorwaardelijke aanvaarding of onvoorwaardelijke positieve gezindheid: Kan ik een kip empathisch begrijpen?

De gedachte moet goed voelen. Procesgerichte gesprekstherapie -drie segmenten: De Gordonmethode Gordon methode: Validationmethode -bejegeningsmethode voor familie en personeel van dementiepatienten -begin jaren 80 -feil humanistische psychologie en neopsychoanalyse - mensbeeld: Ieder mens is uniek en dient als ind te worden behandeld 2. Ieder mens is waardevol, hoe gedesorienteerd hij ook moge zijn 3. Hoogebejaarden dienen zonder waardevol te worden geaccepteerd 5.

Gevoelens gaan minder pijn doen wnnr ze worden geuit, erkend en gevalideerd d riem die het vertrouwen heeft vd oudere. Worden ze genegeerd of onderdrukt, dan worden de gevoelens alleen maar heviger 6.

Door empathie ontstaat vertrouwen , nemen angst en onrust af en wordt waardigheid hersteld. Men tootn respect en graaft niet. Client beseft dat hij ertoe doet. Client zijn belevingswereld doet er toe. Effectiviteit -Humanistische en rogeriaanse hulpverleningsmethoden zijn lastig te combineren met oz naar effectiviteit A. Typering van de psychoanalyse 2.

Je hebt iets met een snor, je valt meer vr mannen met een snor Basisuitgangpunten -Subjectieve ervaring: De ontdekking van het onbewuste -de droom als koninklijke weg naar het onbewuste -de lapsus: Indeling van de psychoanalyse -hoe verhoudt de psychoanalyse zicht tov 3 mensbeelden en biopsychosociale model - kent 2 mensbeelden: Ze keek naar haar zoon en zei: Op Bruces gezicht verscheen een glimlach, nu hij een antwoord had op zijn verborgen vraag: Je kent hier toch niemand.

Hij wou weten wat er gebeurd met jongens die speelgoed stukmaken. De leerkracht, die de vraag begreep, gaf een gepast antwoord: Soms kan iets stuk. Ze wordt niet snel kwaad, ook niet wanneer de tekening niet zo mooi is of wanneer speelgoed kapot is. Ik hoef geen schrik te hebben.








Priveontvangst sneek geile flamoes


Aan haar zuchten en schokken merk ik dat ze op de drempel van haar orgasme staat. Ik trek mijn vingers terug zodat alleen nog mijn eerste kootjes in haar voorportaal rusten.

Op het moment dat zij als automatisch door haar knieën zakt om mijn hand weer op te nemen stoot ik met volle kracht omhoog. Ik knijp met mijn duim die op haar klit rust mijn hand samen. Opeens voel ik dat ze door haar knieën zakt. Met een enorme krachtinspanning lukt het om Fien tegen mij aan op mijn schoot te trekken. Het duur zeker een halve minuut voordat ik de kracht in haar lichaam voel terugkomen. Dan kijkt ze me verward aan. Ik geloof niet dat ik het erg had gevonden als ik.

Het eerste dat je morgen doet is voor een checkup naar je huisarts te gaan. Ik buig me naar een van de tepeltjes dat nu gezwollen en dieprood is. Ik kan de verleiding niet weerstaan en neem het boontje even in mijn mond. Gelijk begint ze weer te zuchten en ik voel haar handen in mijn haar. Wanneer ik los kijkt ze me vol liefde aan. Nu niet lesbo sletje… Je zult nog alle tijd krijgen om mijn lijf te verkennen.

Ze doet wat ik haar vraag maar kijkt verontwaardigd. Wil je hier naakt in de keuken wachten totdat je man zo om de hoek komt kijken? Je schrijft je ervaringen en gevoelens op van onze sessie op de Veluwe en die van zo net. Ik wil dat je, doordat nadenkt over je gevoelens en door het opschrijven ervan, beter inzicht krijgt in je eigen verlangens en je eigen kracht… Ik zal je regelmatig vragen mij het boek terug te geven zodat ik het kan lezen.

Dat ruikt al goed. Heeft mijn schatje weer haar best gedaan. Ik had nog een zelfgemaakte lasagne in de diepvries en ik heb een Tomaat komkommer salade met een Italian dressing voorbereid. Maar je meisje is geil, dus je zult vanavond aan de bak moeten. Wat brengt mij dat op? Hmm… Als je het goed doet mag je Fien anaal ontmaagden. Je meent toch niet. Ik laat hem wel in de oven staan totdat je beneden bent.

Bij een nieuwe taak hoort goed materiaal. Meteen val mijn oog op en kort handvat waaraan dunne stroken zijn verbonden. Hij helemaal van leer, ook het handvat. Volgens de verkoopster zijn de stroken voor de helft rundsuède en voor de helft van lamsleer. Hij is meer bedoeld om te prikkelen en hooguit lichte pijnsensaties dan echt uitzwepen.

Precies wat ik nodig heb. Ik wil Fien met het straffen niet breken, maar juist laten groeien. Deze is op dit moment precies goed. Nu moet het er maar eens van komen. Dan wacht ik zo boven op je. Ik naakt, jij ook.

Ik pak een tube KY-gel en wrijf zijn kontgaatje eerst van buiten, daarna ook van binnen met een vinger goed in. Heel langzaam zie ik het topje in zijn hol verdwijnen. Ik trek mijn hand terug en kijk hem aan. Met strak gesloten ogen zakt hij verder totdat hij uiteindelijk op de stoel zit.

Langzaam opent hij zijn ogen en ik zie en glimlach om zijn mond. Ik neem zijn eikel in mijn mond en even later begin ik hem met mijn mond te neuken. Hij weet dat hij zijn handen niet op mijn hoofd mag zetten, want ondanks veel oefenen is het mijn nooit gelukt mijn braakreflex te onderdrukken. Als snel voel ik dat hij met zijn heupen begint te bewegen. Ik laat zijn pik los, laat de pap nog even door mijn mond draaien en slik het door.

Dan kijk ik naar mijn verliefd kijkend ventje omhoog. Hij kijkt me verbaasd aan. Ik pak zijn slappe piemel en richt hem op mijn memmen. Ik heb me hiertegen echter altijd verzet, maar vind dat ik nu ook weer eens aan de beurt ben om over een grens heen te stappen. Tegen mijn verwachting in raak ik nog meer opgewonden dan ik al ben en doe iets wat ik een paar minuten geleden nog niet voor mogelijk had gehouden.

Ik richt zijn plaspik op mijn geopende mond, spoel mijn mond met zijn urine en laat het weer eruit lopen. Terwijl zijn straal minder wordt voel ik zijn pik verstijven in mijn hand. Ik zet mijn mond om zijn eikel, neem de laatste golfjes in mijn mond en slik ze door. De geilheid spat uit zijn ogen. Hij trekt me overeind en terwijl hij zelf ook op staat draait hij me al om naar de wastafel. Voordat ik pap kan zeggen voel ik zijn piemel van achteren mijn neukhol schuiven en hij begint me met een passie en kracht te neuken, als lang niet meer.

Ik moet steunen op de wastafel om niet om te vallen. John heeft mijn heupen vast en ik voel dat onder zijn geweld mijn voeten af en toe even los komen van de grond. Ik ben zeker twee orgasmen verder wanneer ik hem hard hoor kreunen. Daar komt ut, Jaarggh.. Niet zo heftig als tevoren, maar gewoon lekker.

Een uurtje later zitten we gezellig samen op de bank, onder het genot van een glaasje wijn, tv te kijken. Die dildo in je kont? Wat mij betreft mag je zo naar je werk gaan.

Ik had zelf niet verwacht dat ik het zo opwindend zou vinden. Ik deed het eerlijk gezegd voor jou. Maar nu kan ik bijna niet wachten totdat je een keer in mijn kutje en kontje piest. Maar dan moeten we eerst nog geschikt beddengoed aanschaffen want ik wil het niet altijd maar in de badkamer.

Ondanks de hoge prijs? Ik neem het gelijk mee naar binnen en bij een kop koffie begin ik haar proza door te lezen. Haar ervaringen en overpeinzingen brengen mij niet tot veranderde of nieuwe inzichten. Ze heeft genoten van de voor haar,tot dan toe ongekende, orgasmen. Zelfs de straffen, pijnlijk en vernederend op het moment, voelden later als een overwinning op haarzelf. Ze had zich nadat ze alles had opgeschreven klaar gevingerd.

Ik wordt uit mijn overpeinzingen gehaald door geklop op de terrasdeur. Ik wenk Fien binnen. Ik wist niet dat.. Ik ga alvast naar boven. Over precies 5 minuten kom je ook, dan zal ik je leren om met je eigen kut te spelen. Ik gooi mijn kleren in een hoek en trek snel een zwart kanten body met vetersluiting over mijn borsten en een open kruis aan. Ik heb net mijn tweede laars dicht geritst als Fien met gebogen hoofd binnen komt.

Ik wordt weer getroffen door haar besproete witte tietjes die als theezakjes op haar borstkas bungelen. Ik pak een tube KY-gel en gooi hem haar toe. Je weet nu toch wel hoe je je vingers ineen gat moet proppen.

Nog geen minuut later zit ze met haar rug naar mij toe. Meer dan een diepe zucht heb ik niet gehoord toen haar darmen voor het eerst werden gevuld. Buiten haar zicht pak ik nu de flogger en laat de leerrepen over haar rug kriebelen. Af en toe zie ik onwillekeurig spieren samentrekken. Ik hoor hoe Fien zit te snikken. Weet echter dat dit nauwelijks van de pijn kan zijn want haar rug vertoond, na de behandeling hooguit wat lichtroze strepen. Om alle risico’s uit te sluiten heb ik gisteravond John gevraagd mij een paar tikken te geven, daarna heb ik mezelf nog met de flogger op mijn bovenbenen geslagen.

Nu laat ik het leer plagend over haar tietjes dansen. Je krijgt nu op elke tiet nog een haal met je vriendje hier. Na die tik zeg je duidelijk. Dan kus ik haar mond en gelijk vind haar tong de mijne. Ik wou dat ik ook zo’n sexy ondergoed had. Stop hem er maar in. Ik heb inmiddels mijn tieten blootgelegd en Fien valt aan als een kind op een snoepwinkel. Haar mond lippen en tong lijken overal te tegelijk te zijn. Ik leg mijn handen op haar hoofd.

Het duurt niet lang of ik voel en ruik mijn eigen geilheid. Voorzichtig duw ik haar hoofd naar onderen. Veel druk hoef ik niet te zetten en als snel voel ik haar lippen op mijn inmiddels druipende kut.

Hetgeen ze mist aan raffinement maakt ze ruimschoots goed met haar enthousiasme en passie en het duurt dan ook niet lang of ze heeft me twee keer naar een gigantisch orgasme gebeft. Ik grijp in haar rode haardos. Je hebt het heel goed gedaan. Alles was in orde, ik had alleen een wat lage bloeddruk, die mijn flauwvallen, bij snel omhoogkomen wel eens kon verklaren. Wanneer ik Fien even later, met het boek onder haar arm, over ons terras naar het poortje zie stappen, zie ik een andere vrouw dan nog een week geleden.

De volgende dag kom ik pas na vieren terug van mij werk. Nog terwijl ik mijn fiets in de berging zet hoor ik Fien gillen. Het gaat me door merg en been. Gelijk ren ik naar hun achterdeur en ben blij dat die niet op slot is.

Het geluid komt van boven. In de hal valt me in een oogwenk op dat hun grote klimplant over de grond hangt. Ik ren de trap op. Fien ligt op haar buik op bed. Haar rug en billen zijn bezaaid met rode, deels al bloedende striemen. Woest draait hij naar mij om. Als ik klaar ben met haar, ben jij aan de beurt. Hij draait weer om naar Fien en haalt uit voor de volgende slag. Met alle kracht die in me zit trap ik met de hak van mijn laars van achteren in de knieholte van Wil.

Meteen klapt hij dubbel, slaat met zijn hoof op de rand van het bed en ligt even later beduusd naast zijn eigen bed. Als hij omdraait om op te staan, trap ik in zijn kruis en terwijl hij op zijn rug ligt te kermen plaats ik de punt van de stok in het zachte gedeelte onder aan zijn keel. Pak een van zijn stropdassen en bind zijn handen bij elkaar.

Ik maak je af. Zij handen zijn boven zijn hoofd gebonden. Ter hoogte van zijn enkels en knieën zijn zijn benen stevig bij elkaar gebonden eveneens met zijn eigen stropdassen. Hij is duidelijk witheet, maar blijkbaar heeft hij in mijn ogen gezien dat ik net tot alles in staat was. Ze krimpt ineen bij de aanraking van de badstof met haar wonden op haar rug. Ik sluit alle deuren in ons huis goed af en ga met Fien naar boven.

Hij las dat jij een sterkere vrouw, met eigen wensen en verlangens aan het worden bent. Dat kan hij niet toelaten. Onder tranen vertel ik hem het hele verhaal. Hij kust net mijn tranen weg. Dan horen een enorm kabaal op ons terras. John vliegt gelijk naar beneden. Ik kijk uit het raam en zie dat Wil met een honkbalknuppel bezig is ons tuinmeubilair kort en klein te slaan.

Dan zie ik hoe John naar buiten stapt. Wil loopt met de knuppel als een gekooid dier op en neer. Met of zonder je goedkeuring. Even later sta ik in de opening van onze terrasdeur. Ik hoor hoe John heel rustig zegt “Fien komt alleen bij je terug als zij dat wil, onder de voorwaarden die zij stelt en op het moment dat zij wil.

De knuppel vliegt door de lucht en op hetzelfde moment ligt Wil kreunend op zijn rug en staat een schoen van John op zijn strottenhoofd. Gelijk open ik de deur en sta weer op het terras. Maar waag het je niet…” “Benomen maar nog ongebroken komt Wil overeind. Je pakt de spullen van Fien in, en brengt die zo tot op ons terras. Die was hier echter op voorbereid en gelijk daarop zie ik Wil over het tuinhek op zijn rug in zijn eigen tuin vallen. John spring er meteen achteraan en laat een staccato van korte stoten met , zo het lijkt, alleen zijn gestrekte vingers, op hem los.

Wil ligt kermend en ineengekrompen op het gras. Waarom denk je dat die spiegel in de garage hangt en er een grote mat onder de hometrainer ligt. Even later komt Fien, gehuld in een badjas van mij met een van pijn vertrokken gezicht de keuken in.

Ik had ook een beetje medelijden met Wil. Dat vindt ik gek. Eerst slaat hij je…” Ik leg mijn vinger op zijn mond. Je zou kunnen zeggen dat dat een vorm van Stockholm syndroom is.

Op dat moment horen wij gerommel op ons terras. Wil zet twee koffers neer, verdwijnt weer en even later komt hij terug met een grote reistas. Hij kijkt op, ziet Fien zitten en stapt naar onze deur. Op het moment dat John op staat stopt hij. Dan ben je voor mij, dan heeft je laatste uur geslagen, knoop dat goed in je oren. Met een gefluisterd, “Ja John..

We hebben geen zin om nog te koken en laten Pizza’s bezorgen. De helft verhuist echter in de ijskast. Blijkbaar is ons alle drie de eetlust wel een beetje vergaan. Die avond kijken we, de audities van Holland’s got talent, iets dat normaliter nooit bij ons op staat. Ik heb een collega’s van mij gebeld en gevraagd morgen mijn patiënten over te nemen. Advertentie Foto's E-mail Hey hallo ben Christophe 51 j 1m73 en ben singel. Lijkt het jou wel wat?

Mail of sms of bel gerust ; AUB geen fakers of financiële bedoelingen. Hier bi man Mail me eens , stuur ik intieme foto.

Vriendelijke, respectvolle jongeman 1. Heb hier al enige ervaring mee. Ervaring, naakt of intiem is niet gevraagd van jou. Discretie en respect wel gevraagd en geboden.

De beelden worden op jullie memory stick geplaatst, de vrouw wordt terug opgehaald; het kost niks en klaar is het verhaal - prof materiaal én ervaring. Graag wil ik een verdere opleiding tot totaalslaaf waarbij ik volledig ten dienste sta van jullie.

Heel veel is mogelijk.

Mastuberend meisje shemale afspraak


Op zoek naar een spannend SM contact dat bent je op de juiste plek. Wees eerlijk in de tekst, zeg duidelijk wat je zoekt en wat de intentie is van je advertentie Veel succes. Plaats een gratis Doma Dating advertentie Bent u de Meesteres die een partner zoekt die tevens Uw gehoorzame slaaf is en bereid is Uw wensen in te vullen Plaats dan een kontadvertentie en maak u wensen duidelijk.

Vermeld duidelijk aan wat voor profiel hij moet voldoen en stel Uw voorwaarden. Plaats een gratis Doma Dating advertentie Als Dominante man is het geweldig een vrouw te vinden die bereid is zich over te geven aan de fantasie van haar Meester. Even niet meer de verantwoording te hoeven dragen en af te wachten wat haar Meester van haar verwacht Op dit platvorm is de mogelijkheid dat Uw fantasie wordt gerealiseerd Veel succes.

Plaats een gratis Doma Dating advertentie Bent u niet tevreden over de sexuele prestaties van Uw manlijke partner, neem een Minaar!!!

Verneder Uw partner, dwing hem, met kuisheidgordel, in vrouwenkleding toe te kijken hoe u als Cuckoldress heftige seks heeft met u minnaar Ga niet seksloos door het leven en zoek hier de oplossing. Plaats gratis Doma Dating advertentie Slaaf ben je op zoek naar een Meesteres die jouw fantasie kan waarmaken? Daar geef dit platvorm ruimte voor. Alles voor haar over heb en haar zal adoreren Of wil je een kortstondig contact wees duidelijk dat werkt het best en vermeld je voorkeuren.

Of dat hij je sexueel domineert en de leiding neemt in bed, is dat je fantasie!!!! Laat het weten via een advertentie op dit platvorm en ontmoet hier de juiste partner Veel succes.

Terug naar het overzicht pseudodokter zoekt patiente! Zit met een fantasie rolspel die ik wil delen via kik om de juiste persoon te vinden Ben 1. Zit met een fantasie rolspel die ik wil Leuke vent begin 40 Ned verzorgd goed uitziend gezellig respect lol en spanning met goed formaat ger Leuke vent begin 40 Ned verzorgd goed ui Vind jij het leuk om mij man naakt jouw huishoudelijke klusjes te laten doen? Er is veel moge Vind jij het leuk om mij man naakt jou Jouw Maid uit Soesterberg.

Beste, Wij zijn een gelegenheidskoppel: Beste, Wij zijn een gelegenheidskoppe Hallo, Wij zoeken een aantal mannen die de dame in trouwjurk willen neuken en spuiten op haar bille Hallo, Wij zoeken een aantal mannen die Ik ben een therapeut uit het midden van het land. Meer dan 50 verjaardagen heb ik a Ik ben een therapeut ui Er zijn steeds meer mensen die ervan genieten om regelmatig in een puppy of hond te transformeren Er zijn steeds meer mensen die ervan gen Mature CD van 55 zoekt ongeremd wat ouder bi stel met voor mij het liefst met een zéér dominante vr Mature CD van 55 zoekt ongeremd wat oude Leuke spontane Dame gezocht voor een leuk rollenspel.

Dokter en patient of je bent stout geweest Leuke spontane Dame gezocht voor een leu Hoi ik ben een 33 jarige luier liefhebber!!

Hoi ik ben een 33 jarige luier liefhebbe Welke leuke vrouw heeft er ook een rollenspel fantasie die ze graag zou willen laten uitkomen met ee Welke leuke vrouw heeft er ook een rolle Ik ben een 60 plusser en zoekt nog een leuke volle vrouw om zijn seksfantasie mee te spelen, hij kan Ik ben een 60 plusser en zoekt nog een l Laat ik me eerst even voorstellen: Ik ben een man van 45 uit Rotterdam.

Al een hele tijd heb ik Vanaf het moment dat het eerste boek van 50 Shades of Grey uitkwam zijn vrouwen over de hele wereld Vanaf het moment dat het eerste boek van Algemeen Barebangs Bukkake Erotisch uitgaan. Body to body massage Massage door dames Massage door paren Massagesalons Prostaat massage Tantra massage.

Automonteurs Autorijles Betaling in natura Kappers Klusjes en onderhoud. Betaald sexcontact Gratis sexcontact. Voor uw en onze veiligheid en om gebruik te blijven maken van Sexjobs dient u akkoord te gaan met: